11 VRAGEN OVER HOOIKOORTS

28 Apr

Gepubliceerd in mei 2012.

Lekker, lente! Maar voor wie last heeft van hooikoorts, breekt ook de tijd aan van niezen, snotteren en jeukende ogen.

1. Het lijkt wel alsof het hooikoortsseizoen steeds langer duurt. Klopt dat?

Hooikoorts komt normaal van februari/maart tot en met augustus/september voor. In die tijd bloeien de bomen en planten die klachten veroorzaken. Maar als de voorafgaande winter zacht is geweest, beginnen de eerste boosdoeners – de hazelaar en de els – soms al in januari te bloeien en is de klachtenperiode dus langer.

2. Wat is hooikoorts eigenlijk?

Een allergische reactie op stuifmeel (pollen) van grassen en bomen en op huisstofmijt. Het afweersysteem van het lichaam reageert overdreven sterk op die (op zich ongevaarlijke) stoffen, met neus- en oogklachten tot gevolg. Typische hooikoortsklachten zijn: niezen, snotteren, een verstopte neus, slijm dat van de neus in de keel zakt en jeukende, branderige en tranende ogen.

Hooikoorts ontstaat door een combinatie van blootstelling en aanleg. Als één van je ouders zo’n  allergie heeft, is de kans 30% dat jij het ook krijgt (en bij twee ouders 70%). Overigens is de term hooikoorts slecht gekozen, want de aandoening heeft noch met hooi, noch met koorts te maken.

3. Hoe stelt de dokter het vast?

Daar zijn twee manieren voor: met een bloedonderzoek of een huidtest. Bij die laatste druppelt de arts een klein beetje extract van bijvoorbeeld gras of berk op je onderarm. Vervolgens prikt hij door de druppel een gaatje in je huid. Als er op die plek binnen twintig minuten een rood bultje ontstaat, weet je dat je voor die stof allergisch bent.

4. Komt hooikoorts veel voor?

Heel veel. Naar schatting 10 tot 15% van de Nederlanders heeft er last van., oftewel anderhalf à twee miljoen mensen. De meeste zijn voor verschillende pollen en/of huisstofmijt allergisch, waardoor ze een groot deel van het jaar klachten hebben.

5. Veroorzaken alle gewassen hooikoorts?

Nee. Om zich te kunnen voortplanten, moeten planten en bomen hun pollen verspreiden. Bij sommige gewassen zorgen insecten daarvoor, bij andere gebeurt dat door de wind. Windbestuivende bomen en planten, zoals berken, grassen en bepaalden soorten onkruid (vooral bijvoet), zijn de belangrijkste veroorzakers van hooikoorts.

Als je last hebt van hooikoorts, is het verstandig in je tuin zoveel mogelijk gewassen te zetten die door insecten worden bestoven. Daarbij geldt: hoe kleuriger de bloem, hoe kleiner de kans op hooikoorts. Voorbeelden van ‘goede’ bloemen zijn: azalea, brem, jasmijn, hortensia, lavendel, goudsbloem, lobelia en bloeiende bollen. Verder zijn er op internet pollenkalenders te vinden met een overzicht van welke bomen en planten in welke maand bloeien.

6. Kun je na je 50ste nog hooikoorts krijgen?

De meeste patiënten krijgen tussen de 10 en de 30 hooikoorts, maar de aandoening kan zich ook op oudere leeftijd voor het eerst openbaren. Hoe dat werkt, weten artsen niet precies.

7. Zijn de klachten bij ouderen anders?

Nee. En ook de behandeling is hetzelfde.

8. Waar bestaat die uit?

Hooikoorts wordt meestal bestreden met medicijnen. Er zijn diverse soorten. Antihistaminica verminderen de productie van histamine, de stof die hooikoortsklachten veroorzaakt. Cromoglicaten zorgen ervoor dat de cellen die betrokken zijn bij de allergische reactie minder snel reageren. Corticosteroïden remmen de ontstekingsreactie die zich bij een allergie voordoet. Welke (combinatie van) medicijnen het beste werken, hangt af van de aard en de heftigheid van de klachten. Met uitzondering van enkele antihistaminica zijn al deze middelen alleen op recept verkrijgbaar.

9. Kan hooikoorts gevaarlijk zijn voor je gezondheid?

Het is geen levensbedreigende aandoening, maar de klachten kunnen zelfs met medicijnen soms zo heftig zijn dat je er bijvoorbeeld minder goed door kunt werken. In dat geval, of als de medicijnen veel bijwerkingen geven, kan immunotherapie uitkomst bieden. Naar schatting een kwart van alle mensen met hooikoorts komt daarvoor in aanmerking.

Immunotherapie is een behandeling die de oorzaak van de allergie aanpakt. Patiënten worden ongevoelig (immuun) gemaakt voor pollen of huisstofmijt door hun lichaam er langzaam aan te laten wennen. Een arts spuit met tussenpozen van een week steeds oplopende hoeveelheden van de stof in de huid, net zolang tot de hoogst nodige dosis is bereikt. Daarna zal de patiënt gedurende drie tot vijf jaar elke vier weken opnieuw moeten worden geïnjecteerd. Zolang duurt het namelijk om het lichaam blijvend ongevoelig te maken voor allergieveroorzakers. Mensen bij wie immunotherapie goed aanslaat (60 tot 70%) en die de kuur helemaal afmaken, hebben gemiddeld 70% minder hooikoortsklachten.

10. Is er altijd behandeling nodig?

Gelukkig niet. Soms zijn hooikoortsklachten mild. Bovendien groeien de meeste mensen vanzelf over hooikoorts heen, gemiddeld tussen de tien en dertig jaar na het ontstaan ervan. Vandaar dat er relatief weinig 50-plussers zijn met hooikoorts. Artsen vermoeden dat het afweersysteem zichzelf als het ware aanleert dat pollen en huisstofmijt niet echt gevaarlijk zijn, en dat het dus niet nodig is om daar zo heftig op te reageren. Met immunotherapie proberen dokters dat principe na te doen.

11. Helpt een dieet of het gebruik van probiotica tegen hooikoorts?

Er zijn aanwijzingen dat sommige voedingsmiddelen zoals probiotica de ontstekingsreactie bij hooikoorts zouden kunnen remmen. Er moet echter nog meer onderzoek naar worden gedaan voordat dokters daar een praktisch advies over kunnen geven.

Overigens heeft 30-50% van de mensen met een pollenallergie óók last van een voedselallergie, vooral voor steen- en pitfruit, zoals appels en perziken. Dat komt omdat de eiwitten daarin sterk lijken op de eiwitten in de pollen van bijvoorbeeld berken en grassen.

Met medewerking van dr. Ingrid Terreehorst, internist-allergoloog in het Academisch Medisch Centrum Amsterdam.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: